Spis treści:   Opis  | Mapa trasy  | Komentarze

Znak - Szlak pieszy zielony

Kod szlaku: KP-4011z

Błądzim – Tleń (“Cisów Staropolskich”, szlak pieszy, zielony)

Błądzim PKP – Rykowisko– Wierzchlas – rezerwat Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego – Cisiny – Wierzchy – Tleń PKP

3.00 (62%) - 6 głosy

26.7 km

Pobierz ślad GPS: KML | GPX

Mapa

Opis

Tekst publikowany dzięki uprzejmości Starostwa Powiatowego w Tucholi

CHARAKTERYSTYKA SZLAKU CISÓW STAROPOLSKICH

Zielony pieszy szlak turystyczny z Błądzimia do Tlenia cechuje różnorodność krajobrazów (sosnowy bór, rolnicze tereny, mroczna dolina rzeki Prusiny). Za główną atrakcję szlaku należy uznać, unikalny w skali kraju, rezerwat „Cisów Staropolskich” im. Leona Wyczółkowskiego, w którym znajduje naturalne skupisko tych drzew, z czego najstarszy o imieniu „Chrobry” liczy około 600- 700 lat. Pomnikowe cisy były tematem linorytów Leona Wyczółkowskiego.

PRZEBIEG SZLAKU CISÓW STAROPOLSKICH

Od stacji kolejowej Błądzim, przy której rozpoczyna się jeszcze żółty szlak im. Pawła Gackowskiego, szlak prowadzi na północ, a następnie po 600 m skręca w prawo przez tory na uszlachetniony leśny trakt do miejscowości Rykowisko, w której stoi kościół o wystroju z rogów jelenich; w ołtarzu głównym znajduje się barokowy obraz Bartłomieja Strobla. Przy kościele, szlaki się rozdzielają. Z Rykowiska turystyczna trasa wiedzie skrajem użytków rolnych i lasu do przejścia przez tory kolejowe a dalej lasami. Na skraju miejscowości Wierzchlas, przed parkingiem ponownie spotyka się żółty szlak Gackowskiego i skręca w prawo na drogę przez tory gdzie dochodzi jeszcze czarny szlak Sulisławskiego i dalej szlak prowadzi przy drewnianym oraz drucianym ogrodzeniu okalającym teren rezerwatu Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego. Szlaki mijają drewnianą bramę rezerwatu przyrody, a z nim najpierw odchodzi żółty w prawo a we wsi Cisiny czarny i wkracza w leśny kompleks, w którym piaszczystymi drogami prowadzi do mostu nad rzeczką Ryszką – od tego miejsca szlak biegnie na północny wschód okolicami leśnego cieku wodnego. Po drodze na turystę czekają ciekawe, malownicze pejzaże. Mija Jakubowo i przed jeziorem Wierzchy z lewej strony dochodzi niebieski szlak „Wszędołazów”. Szlak przechodzi przez wieś Wierzchy, gdzie przy szkole podstawowej znajduje się węzeł szlaków turystycznych. Chwilę szlak prowadzi asfaltem, skręca w lewo na wiejską drogę, a za jakiś czas przecina szosę do Tucholi. Turystyczna trasa kluczy, doprowadza do malowniczej doliny rzeki Prusiny, którą przecina się metalową kładką. Przy ogrodzeniach dochodzi się do asfaltu. Szlak kończy się przy stacji kolejowej w Tleniu.

  1. Bykowski, T. Frymark, Szlaki turystyczne w Rezerwacie Biosfery Bory Tucholskie ze szczególnym uwzględnieniem Powiatu Tucholskiego, Tuchola – Bydgoszcz 2013

 

Tekst publikowany dzięki uprzejmości Bractwa Czarnej Wody i GOK w Osiu

 

Szlak „Cisów Staropolskich” ( KP-4011-z), o długości 26,7 km (w gminie ok. 12 km) – pieszy, znaki zielone. Trasa:Tleń – Wierzchy – Zgorzały Most – Homer – rez. Cisy Staropolskie im. L. Wyczółkowskiego – Rykowisko – stacja PKP Błądzim.

 

Najstarszy szlak prowadzący przez centralne partie Borów Tucholskich. Ułatwia odwiedzenie utworzonego już w 1827r. rezerwatu chroniącego naturalne stanowisko cisa. Obecnie rezerwat nosi nazwę Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego. Artysta wykonał tu wiele swoich prac.

 

  • Tleń – Zgorzały Most. Początek na stacji PKP w Tleniu (0 km). Dalej szlak prowadzi do mostu na Prusinie (0,3 km)i drogą asfaltową w kierunku Łążka. Na skraju lasu (1 km)skręca w lewo. Biegnie za ośrodkiem wypoczynkowym, przez kładkę na Prusinie, przecina linię kolejową Laskowice – Czersk (2,2 km)w pobliżu Traktu Napoleońskiego. Dalej prowadzi wzdłuż osady Wygoda, przecina drogę: Tleń – Tuchola i dociera do wsi Wierzchy (4,1 km). Zielony skręca w lewo, biegnie pośród zabudowań, wkracza na brukową drogę (z prawej dochodzi szlak niebieski) i prowadzi do przesmyku między jeziorem Wierzchy a jeziorem bez nazwy. Za przesmykiem szlaki rozchodzą się. Dalej szlak zielony prowadzi drogą (z prawej na wzniesieniu ambona myśliwska) i dociera do Zgorzałego Mostu (6,5 km).

 

UWAGA!

Ciekawostką jest staw zaporowy – spiętrzenie Ryszki, budynki starego młyna i tartaku. W pobliżu mały cmentarz przedwojennych właścicieli młyna. Obecnie w młynie pracuje turbina o mocy 12 kW.

 

  • Zgorzały Most – most na Ryszce(Homer). Za zabudowaniem gospodarczym (z lewej strony Ryszka) pod górę piaszczystą drogą i na rozwidleniu w lewo. Dalej prowadzi lasem (z lewej w oddali dolina Ryszki), na jednym ze skrzyżowań leśnych dróg skręca w lewo. Wkrótce wkracza na drogę pożarową nr 5, przechodzi pod linią energetyczną i ostrym zjazdem dociera do Ryszki (z lewej spiętrzenie wody i mała elektrownia, urokliwe ciche miejsce na krótki odpoczynek). Tu ostro skręca w prawo – znaki słabo widoczne (10 km). Długie piaszczyste podejście, na skrzyżowaniu lekkim łukiem w lewo. Na skrzyżowaniu z kamiennym drogowskazem (Homer, Zielonka) szlak ponownie skręca w lewo w kierunku Homera – z lewej meandrująca Ryszka. Malowniczą, ale piaszczystą, leśną drogą dociera do drogi utwardzonej białym tłuczniem i w lewo do mostu na Ryszce; Warto tu odpocząć (13,3 km).
  • Most na Ryszce – rezerwat Cisy Staropolskie. Za mostem na skrzyżowaniu prosto w leśną drogę, niebawem w prawo (droga uciążliwa, piaszczysta). W dali z prawej zabudowania wsi Lisiny. Szlak biegnie prosto przecinając żwirową drogę, z lewej mija łąki i dociera do przejazdu kolejowego na trasie Laskowice – Chojnice (16,5 km).Dalej biegnie prosto przez kolejne skrzyżowania leśnych dróg (oznakowania mało widoczne). Wyprowadza na łąki na skraju wsi Cisiny. Za pierwszym zabudowaniem łączy się z czarnym szlakiem im. Kazimierza Sulisławskiego (18 km). Obydwa wiodą drogą przez wieś i docierają do ogrodzenia rezerwatu Cisy Staropolskie. Dalej prosto wzdłuż ogrodzenia, wkrótce dołącza do nich żółty szlak im. Pawła Gackowskiego. Szlaki docierają do bramy wejściowej rezerwatu (20 km).

 

UWAGA!

Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego – rezerwat położony w Nadleśnictwie Zamrzenica nad jeziorem Mukrz, o powierzchni około 37 ha. Jest pozostałością po pierwotnej puszczy pomorskiej z najpiękniejszym i największym skupiskiem cisów w całej Europie. Cisy w ilości ok. 4000 sztuk występują tam wśród niebotycznych sosen, starych dębów, lip, grabów, brzóz, jaworów, olch. Wiek i pierścienie cisów są różne. Cisy zostały objęte ochroną od 1827 r. Rezerwat udostępniony do zwiedzania. Wydzielono tu trasę zwiedzania oraz miejsca służące prowadzeniu zajęć z zakresu edukacji przyrodniczej.

 

  • Rezerwat Cisy Staropolskie– stacja PKP Błądzim. Szlak prowadziwzdłuż płotu, przekracza linię kolejową: Bydgoszcz – Kościerzyna, za przejazdem dociera do drogi asfaltowej do Błądzimia (z prawej duży parking). Wkracza na szosę, kolejny raz przekracza tę samą linię kolejową, mija osadę Rykowisko (znajduje się tu drewniany kościółek z cennym obrazem Koronacji NMP z 1640 r.) i dochodzi do ruchliwej trasy Świecie – Tuchola (z lewej Błądzim i jeziora: Święte, Dąbrowa, Ostrowite). Przekracza drogę i prowadzi do stacji PKP Błądzim (26,7 km).

 

Tekst pochodzi z przewodnika “GMINA OSIE – PRZEWODNIK TURYSTYCZNY” wydanego przez Gminny Ośrodek Kultury w Osiu we współpracy z Bractwem Czarnej Wody.

Trasy w okolicy

Kategorie

Rodzaje szlaku: Szlak pieszy (znakowany). Miejscowości: Błądzim i .Tleń. Regiony: Bory Tucholskie i .Świecki (powiat). Województwa: kujawsko-pomorskie.

Ostatnia modyfikacja: 19 stycznia 2021